Hoe kom je tot een goede compositie op een foto

In dit artikel proberen we op een simpele toegankelijke manier in te gaan op het begrip 'Compositie'. Volgens 'Van Dale' is het begrip compositie letterlijk:

"samenstelling, samengesteld, uit verschillende delen samengesteld" (bron: vandale.nl)

Zoals bekend is het belangrijkste onderdeel van een foto, het onderwerp. Om tot een compositie te komen dien je vooraf het onderwerp van de foto te bepalen. Wat moet eruit springen, welke elementen zijn minder belangrijk.
Het is belangrijk om hier even de tijd voor te nemen, ga niet in het wilde weg plaatjes schieten om bij thuiskomst de leukste uit te zoeken en dus daar pas het onderwerp te bepalen.
Een goede foto, heeft een zwaartepunt of aandachtspunt waardoor de kijker wordt uitgenodigd om de foto verder te bekijken. Vaak zal dit het onderwerp zijn, maar zorg ervoor dat dit onderwerp niet in het midden van je foto staat. Dit is de meest gemaakte fout door beginnende fotografen. Het maakt de foto's vaak saai en standaard. Een oplossing voor dit probleem is een vrij simpele en algemeen bekende regel.
Probeer je foto in 9 gelijke vlakken te delen, waarbij zowel horizontaal als verticaal de 2 lijnen die je zet op 1/3 en 2/3 van je foto staan. Je krijgt dan 4 snijpunten. Probeer je onderwerp op één van die vier snijpunten te plaatsen of op een van de lijnen. Je krijgt hierdoor een foto die spannender wordt.

Een tweede vaak gemaakte fout en een erg belangrijk punt is de horizon. Vaak zie je dat de horizon exact in het midden van de foto wordt geplaatst, net als het onderwerp. Ook hier geldt, bepaal je onderwerp en plaats de horizon afhankelijk van het onderwerp op 1 of 2 derde van je foto. Is de lucht op de foto belangrijker dan plaats je de horizon verder naar beneden, zodat de aandacht op de lucht komt te liggen.
Is juist de voorgrond van het landschap belangrijker dan wordt het bovenstaande omgekeerd en komt de horizon verder naar boven te liggen.
Zorg er altijd voor dat, wat volgens jou het onderwerp van de foto moet worden, ook daadwerkelijk scherp in beeld komt.

Een derde lijn die naast de horizon en de "derden"-lijnen erg belankrijk zijn, zijn de diagonalen. Wil je je foto nog interessanter maken en nog meer diepte creeën, dan kun je gebruik maken van de diagonalen. Dit zijn de lijnen van rechtsonder naar linksboven, of van linksonder naar rechtsboven. Denk bijvoorbeeld aan een slootje of een weg die je foto inloopt. Als je dit in een rechte lijn doet kan dit leuk zijn, maar het is vaak spannender om de weg of sloot schuin door je foto te laten lopen.

Om nog meer diepte in de foto te krijgen kun je denken aan drie lagen in de foto, de voorgrond, het middenstuk, en de 'verte'. Om als voorbeeld nogmaals de bovengenoemde weg te nemen, die van linksonder naar rechtsboven loopt, zou het bij zo'n foto goed zijn om iets op de voorgrond (aan het begin van de weg) te hebben en iets op de achtergrond (aan het eind van de weg). Denk bijvoorbeeld aan wat takken van een boom of wat struiken of bloemen op de voorgrond. De weg loopt dan door het landschap (het middenstuk) naar de 'verte' waar de weg bijvoorbeeld een berg op gaat of een bos induikt. Je trekt dan de gebruiker nog meer je foto in.

Als laatste kunnen we een foto interessanter maken door te spelen met het standpunt van de camera, we kunnen hier verschillende perspectieven mee bewerkstelligen. Veel mensen nemen hun vakantiefoto's allemaal vanaf ooghoogte (ongeveer 1,70m), dit levert foto's op die saai en onaantrekkelijk zijn, omdat iedereen de onderwerpen zo al in het dagelijks leven ziet.
Een goede tip is om eens door je knieën te gaan of eens ergens op of in te klimmen. Verander je perspectief, speel met hoge of lage cameraopstellingen. Ook nu creeër je diepte.

Fotografie blijft een kwestie van smaak, maar een belangrijke regel in de compositie is 'wees vernieuwend'. Als je vernieuwende en onverwachte beelden maakt, zal je al snel de aandacht van de kijker hebben. Of de mening van deze kijker nou positief of negatief is maakt niet uit, je moet ze kunnen boeien met je beelden. En daarvoor zijn alle bovenstaande regels een aanknopingspunt.

Terug naar overzicht